Plantaardige olie is meer dan een drager
Waarom de basis van een aromatherapeutische toepassing zelf een waardevolle grondstof is
Bij aromatherapie gaat de aandacht al snel naar de etherische olie. De plantaardige olie waarin we haar verdunnen, wordt vervolgens nogal eens aangeduid als draagolie.
Maar daarmee doen we plantaardige oliën eigenlijk tekort.
Een goede plantaardige olie is niet alleen een middel om een etherische olie te verdunnen. Ze heeft haar eigen samenstelling, eigenschappen, geur, kleur en huidgevoel. Amandelolie is iets anders dan jojoba, avocado-olie gedraagt zich anders dan zonnebloemolie en ook binnen één oliesoort kunnen kwaliteit en samenstelling verschillen.
Bovendien hoeft een plantaardige olie helemaal niets te ‘dragen’ om waardevol te zijn. Soms is juist de plantaardige olie zélf de toepassing.
Wie zorgvuldig wil formuleren, kiest daarom niet alleen de etherische olie bewust. Ook de basis verdient aandacht.
Niet iedere plantaardige olie is hetzelfde
Wie voor het eerst met aromatherapie werkt, krijgt soms de indruk dat je vooral een plantaardige olie nodig hebt om etherische oliën veilig op de huid te kunnen gebruiken. Welke olie je daarvoor kiest, lijkt dan bijna bijzaak.
Maar plantaardige oliën verschillen behoorlijk van elkaar.
Ze worden gewonnen uit verschillende delen van planten: bijvoorbeeld uit zaden, pitten of vruchtvlees. Ze kunnen dun en licht aanvoelen of juist voller en rijker zijn. Sommige trekken relatief snel in de huid, terwijl andere langer een beschermend laagje achterlaten. Ook geur, kleur en houdbaarheid kunnen sterk verschillen.
Dat heeft alles te maken met hun samenstelling.
Plantaardige oliën bestaan voor een groot deel uit vetzuren, maar bevatten daarnaast kleinere hoeveelheden andere stoffen. Juist die combinatie geeft iedere olie haar eigen karakter en bepaalt mede hoe een olie zich gedraagt in een formulering en op de huid.
De basis bepaalt óók de kwaliteit
Bij de keuze van een etherische olie wordt vaak uitgebreid gekeken naar kwaliteit, herkomst en samenstelling. Maar zodra er een plantaardige olie nodig is, lijkt de prijs soms ineens het belangrijkste criterium.
Dat is vreemd.
De plantaardige olie vormt bij veel toepassingen immers het grootste deel van het product dat op de huid terechtkomt. De kwaliteit van die olie is daarom geen detail, maar een wezenlijk onderdeel van de kwaliteit van de uiteindelijke toepassing.
Ook de kwaliteit van de grondstof telt mee. Binnen FytArom hebben koudgeperste en waar mogelijk biologische plantaardige oliën de voorkeur. Bij koude persing wordt de olie mechanisch gewonnen zonder de intensieve raffinage die bij veel goedkope oliën wordt toegepast. Daardoor blijven meer van de van nature aanwezige begeleidende stoffen behouden.
Biologisch vertelt vervolgens iets anders: het zegt iets over de manier waarop de plant is geteeld en de eisen die aan de productieketen worden gesteld. Biologisch en koudgeperst betekenen dus niet hetzelfde, maar kunnen beide onderdeel zijn van een bewuste kwaliteitskeuze.
Een prachtige etherische olie toevoegen aan een basisolie die uitsluitend op de laagste prijs is gekozen, is eigenlijk beginnen met aandacht voor de druppels en vergeten te kijken naar de rest van het flesje.
Een grondstof met een eigen plek
Een etiket met alleen ‘amandelolie’ of ‘avocado-olie’ vertelt nog lang niet het hele verhaal. Herkomst, winning en verwerking bepalen mede welke kwaliteit olie je uiteindelijk voor je hebt.
Misschien is draagolie daarom wel een wat ongelukkige benaming. Het suggereert dat de plantaardige olie vooral het hulpje is van de etherische olie: bedoeld om te verdunnen en te dragen.
Maar plantaardige oliën verdienen een eigen plek.
Het zijn volwaardige grondstoffen met hun eigen samenstelling, eigenschappen en toepassingsmogelijkheden. Soms kiezen we één plantaardige olie heel bewust vanwege haar specifieke kwaliteiten. Soms combineren we verschillende oliën om hun eigenschappen samen te brengen. En soms voegen we daar een etherische olie aan toe.
Maar dat hoeft niet.
Want niet iedere goede aromatherapeutische toepassing heeft een etherische olie nodig.
⚓ Even vasthouden
Plantaardige oliën zijn veel meer dan een middel om etherische oliën te verdunnen.
Iedere olie heeft haar eigen samenstelling, eigenschappen en karakter. Welke olie je kiest, hoe zij is gewonnen en welke kwaliteit zij heeft, maakt daarom verschil. Onderzoek naar plantaardige oliën laat ook zien dat hun vetzuursamenstelling en kleinere begeleidende bestanddelen sterk kunnen verschillen en dat verwerking invloed kan hebben op die samenstelling.
Kijk daarom niet alleen naar de etherische olie die je wilt toevoegen, maar ook naar datgene wat het grootste deel van je formulering vormt.
Een plantaardige olie is geen goedkope vulling. Het is een volwaardige grondstof die een bewuste keuze verdient.
En soms is die plantaardige olie alles wat je nodig hebt.
Verder ontdekken
- Koudgeperst, geraffineerd en biologisch – wat zegt het over de kwaliteit van een plantaardige olie?
- Vetzuren in plantaardige oliën – waarom de samenstelling ertoe doet
- Waarom wordt de ene plantaardige olie sneller ranzig dan de andere?
Bronnen & verder lezen
Poljšak, N., Kreft, S., & Kočevar Glavač, N. (2022). Vegetable butters and oils as therapeutically and cosmetically active ingredients for dermal use: A review of clinical studies. Frontiers in Pharmacology, 13, 868461.
DOI: 10.3389/fphar.2022.868461
Sarkar, R., Podder, I., Gokhale, N., Jagadeesan, S., & Garg, V. K. (2017). Use of vegetable oils in dermatology: An overview. International Journal of Dermatology, 56(11), 1080–1086.
DOI: 10.1111/ijd.13623
Surapong, N., Sookwong, P., Hunnangkul, S., & Mahatheeranont, S. (2024). Bioactive constituents in cold-pressed plant oils: Their structure, bioactivity and chromatographic analysis. Journal of Oleo Science, 73(4).
DOI: 10.5650/jos.ess23164
Gharby, S. (2022). Refining vegetable oils: Chemical and physical refining. The Scientific World Journal, 2022, 6627013. Publicatie
Gerelateerde berichten
Zwanger of een actieve kinderwens?
Waarom aromatherapie om andere keuzes vraagt Wie zwanger is, krijgt nogal wat adviezen. Dit mag…