Extractiemethoden van etherische oliën


Een etherische olie is een mengsel van honderd of meer bestanddelen van bepaalde planten. Deze etherische olie wordt opgeslagen in kleine compartimenten. Dit kan binnen bepaald plantenweefsel zijn (bijvoorbeeld in bloem, zaad, hout, et cetera) of juist aan het buitenoppervlak zijn (bijvoorbeeld op bladeren of citrusschillen). Etherische oliën kunnen op verschillende manieren uit plantenmateriaal worden gehaald, zodat we deze kunnen gebruiken in de aromatherapie. We noemen dit ook wel extractie en extractiemethoden. Etherische oliën kunnen worden geëxtraheerd door middel van: destillatie, persing of CO2 extractie.

Destillatie: stoomdestillatie of waterdestillatie

Destillatie kan verder worden onderverdeeld in stoomdestillatie of waterdestillatie. De meest gebruikte methode is stoomdestillatie. Bij stoomdestillatie trekt stoom door dicht op elkaar aangestampt plantaardig materiaal. Dit zorgt er voor dat de kleine olie compartementen in het plantenmateriaal breken. De inhoud wordt vrijgemaakt als damp. De stoom “sleurt” als het ware de etherische olie uit de plant mee. Het etherische olie / stoommengsel wordt vervolgens afgekoeld, waardoor het condenseert. Tijdens deze condensatie scheiden de etherische olie en water zich van elkaar. Meestal zal de etherische olie bovenop het water gaan drijven. Bij waterdestillatie, ook wel hydrodestillatie genoemd, wordt het plantaardige materiaal gekookt in water. Dit proces wordt niet vaak meer toegepast, maar voor sommige plantenmaterialen werkt dit proces beter. De etherische olie van roos is hier een voorbeeld van.

Persing

Persing is een koud, mechanisch proces dat alleen kan worden gebruikt voor de schillen van citrusvruchten. Dit komt omdat citrusvruchten zeer rijk aan etherische olie zijn en de etherische olie zich aan de buitenkant van de schil bevindt. Er zijn meerdere  processen ontwikkeld om de etherische olie van citrusvruchten te verkrijgen. In de meeste gevallen wordt tegenwoordig een grote draaiende trommel met duizenden scherpe pennen in de binnenkant gebruikt. De schillen worden in de trommel geladen en als de trommel gaat draaien, breken de scherpe pennen de compartimenten waarin de etherische olie zich bevindt. De etherische olie komt hierdoor vrij en kan via gaten de trommel verlaten. Hierna wordt de etherische olie opgevangen en verzameld.

Tegenwoordig worden steeds meer citrusschillen gedestilleerd in plaats van geperst. Dit levert uiteraard een ander eindproduct. Voordeel is dat gedestilleerde citrusschil etherische oliën geen fototoxische furocoumarines bevatten. Een nadeel is dat bepaalde inhoudsstoffen (in dit geval met name de monoterpenen) al tijdens het destillatieproces kunnen zijn vervluchtigd of omgezet tot andere stoffen.  !

CO2-extractie

CO2-extractie is in vergelijking met stoomdestillatie en waterdestillatie een relatief nieuwe winningsmethode voor hoogwaardige plantenextracten. Ook is het nog een duur proces. Het voordeel is dat CO2-extracten over het algemeen meer componenten (in het geval van extracten van etherische oliën vluchtige componenten) uit het oorspronkelijke plantenmateriaal bevatten.  Hoeveel waardevoller dit een CO2-extract voor therapeutisch gebruik maakt verschilt van plant tot plant. Zo is het CO2 extract van gember, vanwege het hogere gehalte aan werkzame inhoudsstoffen, in vrijwel alle toepassingsgebieden veruit superieur in vergelijking tot gedestilleerde gember  etherisch olie. Ook de geur van het eindproduct kan binnen de aromatherapie van belang zijn om bijvoorbeeld voor een CO2-extract te kiezen en geen destillaat.

 

Wil meer artikelen lezen van het informatiejournaal lezen, klik dan hier.